Dự báo trong năm 2026, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới có thể thấp hơn trung bình nhiều năm, tuy nhiên nguy cơ xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan, bất thường với cường độ mạnh vẫn ở mức cao. Trước tình hình đó, Chỉ thị của Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tập trung chỉ đạo triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm bảo đảm an toàn công trình đê điều, thủy lợi.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được nhấn mạnh là chủ động, sẵn sàng ứng phó với thiên tai. Các địa phương cần tổ chức tổng kết, đánh giá toàn diện công tác bảo đảm an toàn công trình trong thời gian qua; rà soát, kiện toàn bộ máy chỉ huy phòng, chống thiên tai theo hướng “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm”. Đồng thời, xây dựng, phê duyệt và triển khai các phương án hộ đê, bảo vệ các trọng điểm xung yếu, chuẩn bị đầy đủ vật tư, phương tiện, lực lượng theo phương châm “4 tại chỗ”, sẵn sàng ứng phó khi có tình huống xảy ra.
Ảnh minh họa
Chỉ thị cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra, đánh giá hiện trạng hệ thống đê điều, công trình thủy lợi nhằm phát hiện sớm các hư hỏng, nguy cơ mất an toàn để kịp thời xử lý. Việc tổ chức diễn tập phương án hộ đê, ứng phó khẩn cấp; tập huấn nâng cao năng lực cho lực lượng tham gia cũng được đặc biệt chú trọng. Bên cạnh đó, các địa phương cần rà soát, hoàn thiện quy trình vận hành các cống dưới đê, hồ chứa nước; bảo đảm vận hành an toàn, hiệu quả, phục vụ đa mục tiêu, trong đó ưu tiên cắt giảm lũ cho vùng hạ du.
Đối với công tác tu bổ, nâng cấp công trình, Bộ yêu cầu các địa phương tập trung nguồn lực xử lý dứt điểm các sự cố đã xảy ra trong các mùa mưa, lũ trước; đồng thời chủ động sửa chữa, duy tu, bảo dưỡng các hạng mục xuống cấp, nhất là các công trình xung yếu. Việc đẩy nhanh tiến độ thi công các công trình thủy lợi, đê điều phải bảo đảm chất lượng, an toàn, tuyệt đối không thi công các hạng mục chính trong mùa mưa, lũ để tránh phát sinh rủi ro.
Trong mùa mưa, lũ năm 2026, việc bảo đảm an toàn công trình được đặt lên hàng đầu. Các địa phương phải theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, bố trí lực lượng tuần tra, canh gác đê điều theo đúng quy định; kịp thời phát hiện, xử lý ngay từ giờ đầu các sự cố. Đặc biệt, cần quản lý chặt chẽ việc vận hành các cống dưới đê, hồ chứa nước; xây dựng phương án cụ thể đối với các công trình xung yếu, có nguy cơ cao.
Cùng với đó, công tác quản lý nhà nước về đê điều, thủy lợi tiếp tục được tăng cường, trong đó tập trung xử lý nghiêm các hành vi vi phạm như lấn chiếm bãi sông, lòng sông, xây dựng trái phép trong phạm vi bảo vệ công trình, gây cản trở thoát lũ. Việc nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm, đầu tư hệ thống quan trắc và đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật cũng là những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả phòng, chống thiên tai.
Đối với Cà Mau, dù không có hệ thống đê sông lớn như các tỉnh phía Bắc nhưng là địa phương ven biển, chịu ảnh hưởng trực tiếp của triều cường, sạt lở và xâm nhập mặn, công tác bảo đảm an toàn công trình thủy lợi, đê biển, cống, đập vẫn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Thời gian qua, ngành nông nghiệp và môi trường tỉnh đã chủ động rà soát, kiểm tra hệ thống công trình, tăng cường duy tu, sửa chữa, vận hành hiệu quả nhằm phục vụ sản xuất và bảo vệ dân sinh.
Trong thời gian tới, tỉnh tiếp tục quán triệt, triển khai nghiêm túc các nội dung chỉ đạo của Trung ương; đồng thời tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, chuẩn bị đầy đủ lực lượng, phương tiện, vật tư, sẵn sàng ứng phó với các tình huống thiên tai có thể xảy ra. Công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ công trình thủy lợi, sử dụng nước tiết kiệm, chủ động phòng, chống thiên tai cũng được đẩy mạnh.
Chỉ thị số 3952/CT-BNNMT là cơ sở quan trọng để các địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp, nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp. Với sự chủ động, quyết liệt của các cấp, các ngành và sự chung tay của người dân, công tác bảo đảm an toàn công trình đê điều, thủy lợi năm 2026 sẽ đạt hiệu quả cao hơn, góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản của nhân dân và thúc đẩy phát triển bền vững.
Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau
